ขอรำลึกถึงการจากไปอย่างกระทันหันของ Zaha Hadid สถาปนิกหญิงท่านแรกที่ได้รับรางวัล Pritzker Prize ด้วย gallery ภาพงานชิ้นเดียวของเขาที่ผมเคยได้มีโอกาสไปเยี่ยมชม นั่นคืองาน Dongdaemun Design Plaza ที่กรุงโซล ประเทศเกาหลีใต้ ซึ่งทุกครั้งถ้าผมได้มีโอกาสไปที่กรุงโซล ผมก็จะต้องแวะไปดู ตั้งแต่เพิ่งเริ่มก่อสร้างใหม่ๆจนกระทั่งสร้างเสร็จสมบูรณ์ในทุกส่วนเมื่อปีที่ผ่านมา (ถ้าสนใจภาพที่เคยลงไปแล้ว สามารถเข้าไปดูได้ที่นี่ครับ Information Center, Dongdaemun History and Culture Park Part 1, Part 2, Part 3)
โครงการนี้ตั้งอยู่ด้านหน้าของกลุ่มอาคารโรงงานเก่าของบริษัทแสงไทยผลิตยาง ซึ่งตั้งอยู่บนถนนปู่เจ้าสมิงพรายซึ่งเป็นย่านอุตสาหกรรมเก่าแก่แห่งหนึ่งของกรุงเทพ และอาคารสำนักงานใหญ่โครงการนี้เป็นส่วนหนึ่งของการรีเอนจิเนียริ่งองค์กรของบริษัท โดยแนวความคิดในการออกแบบนั้นเกิดมาจากการประกอบกันของแมสที่มีลักษณะคล้ายกับยางสองชิ้น ซึ่งชิ้นหนึ่งนั้นถูกดัดและนำมาล็อกกับอีกชิ้นหนึ่ง แมสทั้งสองชิ้นนี้ได้ทำให้เกิดรูปทรงซึ่งเป็นโครงสร้างคอนกรีตและโครงสร้างเหล็กที่สานเข้าด้วยกันตรงผิวของอาคาร ซึ่งช่วยรับน้ำหนักของโครงสร้างอาคารไปในตัว
บทความและภาพโดย สาโรช พระวงค์
สถาปัตยกรรมดินในประเทศไทยจัดมีน้อยมาก เนื่องจากการใช้ดินสร้างสถาปัตยกรรมไม่เหมาะกับเมืองร้อนชื้นที่มากไปด้วยฝน เราจะสามารถพบสถาปัตยกรรมดินมากในแถบที่ฝนตกน้อย แต่เสน่ห์ของดินที่มีความงามแบบสัจจะจากเนื้อวัสดุ แค่เพียงความงามดิบเรียบง่ายของดินสามารถทำให้สถาปนิกเลือกที่จะใช้ในงาน และเทคนิคก่อสร้างที่น่าสนใจอีกแบบที่เป็นริ้วลายของการก่อสร้างจากการอัดดินทีละชั้นของผนังดินอัด (rammed earth) ทำให้สถาปัตยกรรมมีความน่าสนใจขึ้นมากกว่าวัสดุอุตสาหกรรมทั่วไปได้
Continue reading
เรื่อง/ภาพ: ภาณุ เอี่ยมต่อม
คำกล่าวที่ว่า “ตัวตนของเรา เป็นสิ่งที่ถูกส่งต่อมาจากอดีต” หรือ ”อดีตสร้างปัจจุบัน และ ปัจจุบันสร้างอนาคต” เป็นคำกล่าวซึ่งแสดงให้เห็นถึงสาระของการส่งผ่านและการเชื่อมต่อของบางสิ่งในระหว่างช่วงเวลา รวมถึงผลที่ตามมาจากสิ่งที่เราทำ หรือความสำคัญของกระบวนการในการก้าวข้ามผ่านกาลเวลา
คงไม่ได้มีหลายองค์กรนัก ที่จะยืนหยัด ฝ่าฟัน ปัญหา อุปสรรค จนสามารถสร้างรากฐานที่แข็งแกร่งเพียงพอที่จะเติบโต ขยาย กิ่งก้านสาขา ผ่านเวลามานับร้อยปี และการที่จะเป็นเช่นนั้นได้ ไม่ใช่เรื่องบังเอิญ แต่จะต้องเกิดจากความเหมาะสมลงตัวขององค์ประกอบหลายๆ ด้าน ทั้งการมีบุคลากรที่มีคุณภาพ หลอมรวมกับวัฒนธรรมองค์กรที่เข้มแข็ง หรือต้องมีจุดมุ่งหมายที่ชัดเจน สร้างสรรค์ ประกอบไปด้วยเจตจำนงของการส่งต่อคุณค่า จากรุ่นหนึ่งสู่อีกรุ่น สิ่งเหล่านั้นนอกจากจะบอกได้ถึงเค้ารางและภาพลักษณ์ของเอสซีจี (เครือซิเมนต์ไทย) แล้ว ยังเป็นส่วนหนึ่งของแรงบันดาลใจ และแนวความคิดในการออกแบบ ที่ถูกถ่ายทอดออกมาสู่งานภูมิสถาปัตยกรรม ของอาคารสำนักงานใหญ่3ของบริษัทปูนซิเมนต์ไทย
Continue reading
เรื่องและภาพโดย จอม นาคนคร
อาทิตย์ที่แล้ว จอมมีโอกาสไปเล่นซ่อนหา เดินดูงาน ริชาร์ด ไมเออร์ ที่เกตตี้เซ็นเตอร์ มาค่ะ รูปอาจจะไม่สวยมาก เที่ยวนี้ใช้ไอโฟนล้วนๆ
Meier’s White
เราก็รู้กันดีว่า สถาปนิก ริชาร์ด ไมเออร์ (Richard Meier) มีงานสถาปัตยกรรมสีขาวเนี๊ยบเป็นลักษณะเฉพาะที่เปรียบได้กับเป็นลายเซ็นเค้าเลยทีเดียว (Meier White) แต่ สำหรับเกตตี้เซ็นเตอร์ งานนี้ไม่ใช่งานขาวปกติของไมเออร์ แต่เป็น “Off white” นอกนั้นยังใช้หินTravertineที่เป็นขาวนวลอีกด้วย ซึ่งเป็นงานพิเศษที่เรียกได้ว่า แหกกฎของความเป็นริชาร์ด ไมเออร์ไปเลย ทำไมน่ะเหรอ? ที่เป็นแบบนั้นก็เพราะเป็นงาน public ที่มีผลต่อเพื่อนบ้านรอบด้านค่ะ ถ้าใช้สีขาวประจำตัวจะทำให้จ้า (glare) และเป็นการสร้างมลภาวะทางตาให้กับประชาชน และไม่เหมาะกับพื้นที่นั่นเอง งานนี้จึงเป็นอะไรที่แปลกตาจากทุกงานของเค้าเลยค่ะ
Continue reading
เรื่องและภาพ: อรุณ ภูริทัต
แม้ว่า Tadao Ando จะเป็นสถาปนิกที่ได้ชื่อว่าผลิตผลงานทางด้านสถาปัตยกรรมออกมาเป็นจำนวนมากที่สุดคนหนึ่งในญี่ปุ่น และมีสำนักงานตั้งอยู่ที่โอซาก้าซึ่งอยู่ใกล้กันกับเมืองเกียวโต แต่ Ando ก็ไม่ได้มีผลงานออกแบบสถาปัตยกรรมในเกียวโตมากนัก โครงการ Kyoto Garden of Fine Arts เป็นหนึ่งในผลงานออกแบบสถาปัตยกรรมเพียงไม่กี่ชิ้นของ Ando ที่เกียวโต โครงการพื้นที่แสดงงานศิลปะกลางแจ้งแวดล้อมไปด้วยน้ำแห่งนี้จัดแสดงผลงานจิตรกรรม reproduction บนแผ่นเซรามิกจากหลากหลายยุคสมัย โดยโครงการนี้ได้รับการสนับสนุนจาก Kyoto Prefectural Government ก่อสร้างแล้วเสร็จในปี ค.ศ.1994 หากเรามองโครงการนี้จากฝั่งถนน Kitayama แทบจะมองไม่เห็นร่องรอยของตัวอาคารเลย Ando ฝังพื้นที่อาคารทั้งหมดลงไปใต้ดิน มีเพียงกำแพงปูนเปลือยและแผงกำแพงกระจกขนาดใหญ่เท่านั้นที่โผล่พ้นระดับพื้นดินขึ้นมา เหตุผลหนึ่งก็อันเนื่องจากบริเวณที่ตั้งของ Kyoto Garden of Fine Arts นั้นอยู่ใกล้กันกับสวนพฤกษศาสตร์เมืองเกียวโต Ando ไม่ต้องการให้อาคารที่เขาออกแบบไปบดบังทัศนียภาพอันสวยงามระหว่างตัวสวนพฤกษศาสตร์กับภูเขา
วันนี้ขอนำภาพงาน The Whitney Museum of American Art ซึ่งออกแบบโดย Renzo Piano ที่ผมได้มีโอกาสเข้าไปเยี่ยมชมเมื่อหลายเดือนก่อนมาให้ชมกันครับ
บ้านแห่งใหม่ของ Whitney Museum ตั้งอยู่บนเกาะแมนฮัตตันในนิวยอร์ค ระหว่างแม่น้ำ Hudson กับงาน High Line (ซึ่งเป็นงานปรับปรุงเส้นทางรถไฟลอยฟ้าที่ไม่ได้ใช้แล้วให้กลายมาเป็นสวนสาธารณะสวยงามและเป็นแหล่งท่องเที่ยวยอดนิยมอีกจุดหนึ่งของนิวยอร์ค) โดยที่จุดเด่นของงานนี้นั้น Renzo Piano ได้ให้ความสำคัญในการออกแบบพื้นที่ภายนอกอาคารไปไม่น้อยกว่าพื้นที่ภายในอาคารเลยทีเดียว
มุมมองของอาคารจากด้านที่ติดกับงาน High Line